Αιτίες & Παράγοντες Κινδύνου
Η πρωκτική ραγάδα προκαλείται κυρίως από τραυματισμό του πρωκτικού βλεννογόνου κατά την αφόδευση. Συχνές αιτίες περιλαμβάνουν τη δυσκοιλιότητα και τα σκληρά κόπρανα, τις επαναλαμβανόμενες εργώδεις κενώσεις και τον τραυματισμό κατά τη σεξουαλική δραστηριότητα. Άλλοι παράγοντες κινδύνου περιλαμβάνουν τις φλεγμονώδεις παθήσεις του εντέρου, όπως η νόσος του Crohn και η ελκώδης κολίτιδα, και την εγκυμοσύνη. Η χαμηλή πρόσληψη φυτικών ινών αυξάνει την πιθανότητα εμφάνισης της πάθησης.
Διάγνωση
Η διάγνωση της ραγάδας του πρωκτού βασίζεται κυρίως στην κλινική εξέταση με την απλή επισκόπηση του πρωκτού και τη λήψη του ιστορικού. Ο γιατρός αξιολογεί συμπτώματα όπως πόνο κατά την αφόδευση, αιμορραγία, φαγούρα ή αίσθημα καύσου στον πρωκτό. Η ορθοσκόπηση χρησιμοποιείται κυρίως για τον αποκλεισμό άλλων παθήσεων όπως πολύποδες, κολίτιδες ή καρκίνος του ορθού και του πρωκτού. Η δακτυλική εξέταση και η ορθοσκόπηση θα πρέπει να γίνονται σε δεύτερο χρόνο μετά την παρέλευση των συμπτωμάτων, καθότι στην οξεία φάση είναι εξαιρετικά επώδυνες. Η ακριβής διάγνωση είναι απαραίτητη για τον καθορισμό της κατάλληλης θεραπείας και την πρόληψη επιπλοκών.
Θεραπεία & Αντιμετώπιση
Η θεραπεία της ρωγμής πρωκτού στοχεύει στην ανακούφιση του πόνου, την αποκατάσταση της ροής του αίματος στον πρωκτικό βλεννογόνο και την επούλωση της πληγής. Σε οξείες ρωγμές, συνιστάται διατροφική προσαρμογή με υψηλή πρόσληψη φυτικών ινών, επαρκή ενυδάτωση και χρήση μικρών δόσεων καθαρτικών ή μαλακτικών των κοπράνων. Τοπικές θεραπείες, όπως αλοιφές με νιτρογλυκερίνη, μειώνουν τη σπαστικότητα του σφιγκτήρα και επιταχύνουν την επούλωση. Σε χρόνια ρωγμή που δεν ανταποκρίνεται στη συντηρητική θεραπεία, μπορεί να απαιτηθεί χειρουργική επέμβαση, όπως η μερική σφιγκτηροτομή, για να μειωθεί η πίεση στον σφιγκτήρα και να επιτευχθεί πλήρης επούλωση. Η τακτική παρακολούθηση και η διατήρηση σωστής εντερικής λειτουργίας συμβάλλουν στην πρόληψη των υποτροπών. Η πρόληψη περιλαμβάνει υγιεινή διατροφή πλούσια σε φυτικές ίνες, αποφυγή καταπόνησης κατά την αφόδευση και έγκαιρη αντιμετώπιση της δυσκοιλιότητας.