Κρίσοι Οισοφάγου

Η πιο συχνή αιτία εμφάνισης οισοφαγικών κιρσών είναι η πυλαία υπέρταση, η οποία προκύπτει όταν η πίεση στην πυλαία φλέβα αυξάνεται λόγω κίρρωσης του ήπατος. Η κίρρωση μπορεί να προκληθεί από χρόνιες ηπατικές παθήσεις όπως η αλκοολική ηπατική νόσος, η ιογενής ηπατίτιδα Β και C, η μη αλκοολική λιπώδης νόσος του ήπατος και η αυτοάνοση ηπατίτιδα. Επιπλέον, σπανιότερα αίτια περιλαμβάνουν τη θρόμβωση της πυλαίας φλέβας και το σύνδρομο Budd-Chiari. Οι παράγοντες κινδύνου περιλαμβάνουν τη μακροχρόνια κατάχρηση αλκοόλ, την παχυσαρκία,την κακή διατροφή και τηνπροχωρημένη ηλικία. Οι ασθενείς με ιστορικό ηπατικής νόσου και προηγούμενα επεισόδια αιμορραγίας από κιρσούς έχουν αυξημένο κίνδυνο επιπλοκών και χρειάζονται τακτική παρακολούθηση.

Η διάγνωση των οισοφαγικών και γαστρικών κιρσών βασίζεται στη γαστροσκόπηση, η οποία επιτρέπει την άμεση απεικόνιση των κιρσών και τον προσδιορισμό του κινδύνου ρήξης. Κατά την ενδοσκόπηση, οι κιρσοί εμφανίζονται ως διογκωμένες, κυανές φλέβες στο τοίχωμα του οισοφάγου και του θόλου του στομάχου. Επιπλέον, χρησιμοποιούνται απεικονιστικές εξετάσεις, όπως το υπερηχογράφημα ήπατος και το triplex σπληνοπυλαίου άξονα, για την εκτίμηση της πυλαίας υπέρτασης και της ηπατικής λειτουργίας. Η αξιολόγηση των συμπτωμάτων, όπως η αιματέμεση και τα μαύρα κόπρανα, σε συνδυασμό με εργαστηριακές εξετάσεις αίματος για την εκτίμηση της ηπατικής λειτουργίας, είναι επίσης σημαντικά για την ολοκληρωμένη διάγνωση. Η έγκαιρη διάγνωση επιτρέπει την πρόληψη σοβαρών αιμορραγιών και την εφαρμογή θεραπείας πριν εμφανιστούν επιπλοκές.

Η θεραπεία των γαστροοισοφαγικών κιρσών στοχεύει στην πρωτογενή πρόληψη της αιμορραγίας, στην άμεση αντιμετώπιση σε περίπτωση ρήξης και στη δευτερογενή πρόληψη των υποτροπών της αιμορραγίας. Για την πρόληψη, χρησιμοποιούνται φάρμακα που μειώνουν την πίεση στην πυλαία φλέβα, όπως οι β-αναστολείς, οι οποίοι μειώνουν τον κίνδυνο ρήξης των κιρσών. Σε περιπτώσεις υψηλού κινδύνου, μπορεί να εφαρμοστεί η ενδοσκοπική ελαστική περίδεση (banding) των κιρσών για την πρόληψη αιμορραγίας. Όταν εμφανιστεί μαζική αιμορραγία, η αντιμετώπιση περιλαμβάνει ενδοφλέβια χορήγηση υγρών, μετάγγιση αίματος, επείγουσα ενδοσκοπική παρέμβαση και φαρμακευτική αγωγή για τη μείωση της πίεσης στην πυλαία φλέβα. Σε σοβαρές περιπτώσεις που δεν ανταποκρίνονται στη συντηρητική θεραπεία, μπορεί να εξεταστεί η τοποθέτηση διασφαγητιδικής διηπατικής πυλαιοσυστηματικής αναστόμωσης (TIPS). Η τακτική παρακολούθηση των ασθενών με γαστροοισοφαγικούς κιρσούς είναι απαραίτητη για την πρόληψη επαναλαμβανόμενων αιμορραγιών καιτη βελτίωση της πρόγνωσης σε ασθενείς με χρόνια ηπατική νόσο.